بازار فولاد اروپا در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ شاهد کاهش حجم تجارت خارجی بود. بر اساس گزارش انجمن فولاد اروپا (EUROFER)، واردات فولاد اتحادیه اروپا ۵ درصد کاهش یافت و به حدود ۳۴ میلیون تن رسید. در همین مدت، صادرات فولاد اروپا نیز ۲۰ درصد افت کرد؛ موضوعی که نشان میدهد مشکلات صنعت فولاد این منطقه تنها به رقابت با محصولات وارداتی محدود نمیشود.
افت واردات؛ نشانه رونق تولید داخلی نیست
در شش ماه نخست ۲۰۲۶، حدود ۲۶ میلیون تن از واردات اروپا را محصولات نهایی فولادی تشکیل دادند. سرعت کاهش واردات نیز در دو فصل یکسان نبود؛ واردات در سهماهه اول ۱۰ درصد افت کرد، اما در سهماهه دوم میزان کاهش به ۲ درصد رسید.
در عین حال، سهم فولاد وارداتی از مصرف اروپا نیز تغییر کرد. این سهم در سهماهه اول سال به ۲۳ درصد رسید؛ در حالی که در سهماهه پایانی ۲۰۲۵ حدود ۳۷ درصد بود. بنابراین بخشی از افت فعلی واردات را میتوان ناشی از اصلاح سطح بالای واردات در پایان سال گذشته دانست.
از طرف دیگر، رشد مصرف فولاد اروپا بسیار محدود است. برآوردها برای سال ۲۰۲۶ تنها ۰.۱ درصد رشد مصرف ظاهری را نشان میدهد و برای سال ۲۰۲۷ رشد ۲.۳ درصدی پیشبینی شده است. با وجود این رشد، مصرف فولاد اروپا همچنان حدود ۷ میلیون تن کمتر از سطح سال ۲۰۱۹ خواهد بود.
محصولات تخت و طویل؛ مسیر متفاوت واردات
کاهش واردات در همه گروههای فولادی به یک اندازه اتفاق نیفتاده است. در نیمه نخست سال، واردات محصولات نهایی فولادی ۳ درصد کاهش داشت، اما واردات محصولات تخت ۲ درصد افزایش یافت.
در مقابل، ورود محصولات طویل با کاهش ۱۸ درصدی همراه شد و این محصولات تنها ۱۹ درصد از کل واردات محصولات نهایی فولادی را به خود اختصاص دادند.
تفاوت عملکرد این دو گروه را باید در شرایط متفاوت صنایع مصرفکننده جستوجو کرد. بخشهایی مانند ساختمان، خودروسازی و صنایع تولیدی تأثیر مستقیمی بر میزان تقاضای فولاد دارند و ضعف برخی صنایع میتواند مانع تبدیل کاهش واردات به رشد واقعی بازار شود.
تغییر تأمینکنندگان فولاد اروپا
نقشه تأمین فولاد اروپا نیز در حال تغییر است. ترکیه با سهم ۱۵.۷ درصدی همچنان بزرگترین تأمینکننده محصولات نهایی فولادی اتحادیه اروپا در نیمه نخست ۲۰۲۶ بود. پس از آن چین با ۱۲.۳ درصد و کره جنوبی با ۱۲ درصد قرار گرفتند.
اندونزی و هند نیز بهترتیب ۸.۸ و ۷.۷ درصد از این بازار را در اختیار داشتند. در مجموع، پنج صادرکننده اصلی بیش از نیمی از واردات محصولات نهایی فولادی اروپا را تأمین کردند.
با این حال، عملکرد کشورها نسبت به سال قبل متفاوت بود. واردات از اندونزی ۷۰ درصد و از چین ۴۰ درصد افزایش یافت؛ در حالی که واردات از ترکیه ۱۶ درصد، اوکراین ۱۵ درصد، کره جنوبی ۸ درصد و ویتنام ۲۵ درصد کاهش پیدا کرد.
افت صادرات؛ چالش اصلی فولادسازان اروپایی
کاهش واردات تنها بخش مهم گزارش EUROFER نیست. افت ۲۰ درصدی صادرات فولاد اتحادیه اروپا نشان میدهد تولیدکنندگان این منطقه در بازارهای خارجی نیز شرایط دشواری دارند.
صادرات فولاد اروپا به آمریکا ۲۹ درصد، هند ۲۴ درصد، ترکیه ۲۱ درصد و چین ۱۸ درصد کاهش داشته است. همزمان، تولید فولاد خام اروپا در سال ۲۰۲۵ به ۱۲۵.۸ میلیون تن، یعنی پایینترین سطح تاریخی خود رسید.
نرخ بهرهبرداری از ظرفیت فولادسازی نیز در سال ۲۰۲۶ حدود ۶۷ درصد بوده است. این ارقام نشان میدهد صنعت فولاد اروپا با مسئلهای فراتر از افزایش واردات مواجه است و ضعف تقاضا، هزینه تولید و کاهش قدرت حضور در بازارهای صادراتی نیز بر عملکرد آن فشار وارد میکنند.
آینده بازار فولاد اروپا چه خواهد شد؟
چشمانداز بازار اروپا را میتوان بر اساس دو مسیر اصلی بررسی کرد. اگر محدودیتهای تجاری جدید باعث کنترل بیشتر واردات شوند و همزمان تقاضای بخش ساختمان و صنایع تولیدی افزایش پیدا کند، تولیدکنندگان اروپایی میتوانند سهم بیشتری از بازار داخلی به دست آورند.
اما در صورت تداوم ضعف تقاضا و بالا ماندن هزینه انرژی، کاهش واردات بهتنهایی برای بهبود سودآوری فولادسازان کافی نخواهد بود. در چنین شرایطی، پایین بودن نرخ بهرهبرداری از ظرفیتها و کاهش صادرات همچنان مانع مهمی برای بازگشت صنعت به شرایط مطلوب خواهد بود.
تأثیر تحولات اروپا بر بازار فولاد ایران
تغییرات بازار اروپا برای فعالان فولاد ایران نیز قابل توجه است، اما کاهش واردات اروپا را نمیتوان بهمعنای ایجاد قطعی فرصت صادراتی برای فولاد ایران دانست.
موانع تجاری، استانداردهای فنی و زیستمحیطی، هزینه حملونقل و رقابت کشورهایی مانند ترکیه، چین و هند همچنان در مسیر صادرات قرار دارند. بنابراین اثرگذاری این تحولات بر بازار ایران، به تغییر واقعی جریان تجارت و امکان دسترسی صادرکنندگان ایرانی به بازار اروپا وابسته خواهد بود.
جمعبندی
بازار فولاد اروپا در نیمه نخست ۲۰۲۶ همزمان شاهد کاهش ۵ درصدی واردات و افت ۲۰ درصدی صادرات بود. کاهش واردات، بهخصوص در محصولات طویل، میتواند بخشی از فشار رقابت خارجی را کاهش دهد؛ اما ضعف تقاضا، پایین بودن بهرهبرداری از ظرفیت تولید و کاهش صادرات نشان میدهد که صنعت فولاد اروپا هنوز با چالشهای جدی روبهرو است. در نتیجه، برای ارزیابی آینده قیمت و تجارت فولاد، باید کاهش واردات را در کنار وضعیت مصرف، تولید و بازارهای صادراتی بررسی کرد.
برای مشاهده جدیدترین اخبار و مقالات بازار ورق سیاه، به وبسایت رسمی آهن برکت سر بزنید.